Vooraf

Een mooie zomerochtend in augustus. Wij gaan een bezoek brengen aan oud-collega Leo Bouman in Wamel, ver weg in het rivierenlandschap. Hier komen we niet elke dag. We worden hartelijk ontvangen en krijgen direct een rondleiding over het erf met een prachtige tuin. Hier moeten wel uren werk in zitten, zo goed onderhouden. Ook de schapen en de kippen worden bewonderd. Zo op het oog een heerlijk en ongecompliceerd leven in een sereen dorp. Leo en Mien hebben het hier geweldig naar hun zin. Niet heel verwonderlijk: Leo is een paar honderd meter verderop in dezelfde straat op de boerderij van zijn ouders geboren.

Het gesprek begint – als zo vaak – met het uitwisselen van allerlei nieuwtjes en ontwikkelingen. Van alles passeert de revue: van heel lang geleden tot heel recent. Leo is nog steeds de makkelijke en gezellige gesprekspartner.

Start van carrière

Leo is zijn docentschap (aardrijkskunde) begonnen als invaller op een scholengemeenschap H/V in Tiel. Al snel ontdekt hij vacatures in ’s-Hertogenbosch en Zaltbommel. Hij besluit te solliciteren en komt zodoende in gesprek met rector Jan van Haperen van het Sint-Janslyceum. Hij herinnert zich nog het aangename gesprek en hij krijgt zelfs al zicht op een vaste baan aangeboden. Van het een kwam het ander. Leo neemt de baan aan en heeft, naar eigen zeggen, een hele goede keus gemaakt. De toenmalige brugklasleider, Toon van Dartel, steunde hem aan alle kanten en had een zeer positieve invloed op Leo. Vooral in de menselijk benadering van Toon van Dartel kon hij zich goed vinden. Al vrij snel trad Leo in volledige dienst bij het SJL. En niet alleen als docent aardrijkskunde op de Havo en het VWO.

Andere taken

Naast zijn docentschap heeft Leo vele hoofd- en neventaken uitgeoefend. Al heel snel na zijn beginaanstelling werd hij mentor en bij het vertrek van collega Jan Dekker naar de Verenigde Staten werd Leo “baas” van het Onderwijs Ondersteunend Personeel (OOP). Zeker geen gemakkelijke klus (“met hoogte- en dieptepunten”), maar hij oefende die taak met verve uit. Vast en zeker door zijn directe aanpak. Maar de meeste voldoening haalde hij uiteindelijk toch zeker uit zijn leidende functie als coördinator Havo-bovenbouw. Dat kwam mede, zo geeft hij nadrukkelijk aan, door een geweldig team van collega’s om hem heen. Die samenwerking noemt hij inspirerend en perfect. Veel havo-4 en -5 leerlingen zullen zich dat herinneren: hij was streng en rechtvaardig!! Een echte havo-man. Maar dit was nog niet alles. Hij vervulde ook nog het secretariaat van de eindexamens, in unieke samenwerking met de dames van de administratie. Hij was gedurende enige jaren schoolpastor en voorzitter van de Personeelsraad. Kortom: een hardwerkende duizendpoot.

Motivatie/inspiratie

Lesgeven alleen was voor Leo niet genoeg. Hij putte zijn energie vooral uit de samenwerking met collega’s en de leerlingen. Zo herinnert hij zich de vele, vaak moeilijke, gesprekken met ouders van leerlingen. Gesprekken met ouders over de doorstroom van mavo-4 naar havo-4, waar de school een stokje voor stak. Het was voor hun zoon of dochter toch beter om naar het MBO door te stromen. Vader en moeder vertrokken dan vaak toch tevreden en overtuigd. Als hij dan toch wel eens in de les van een collega moest verschijnen voor een of ander akkefietje, dan was het doodstil. Met hangende pootjes verliet de betrokken leerling de klas, maar kwam vaak redelijk tevreden weer terug. Leo paste altijd hoor en wederhoor toe. Hij ging het gesprek aan en oordeelde redelijk. Hij wilde altijd zaken oplossen. Maar soms moest hij wel op zijn strepen staan en dat deed hij ook. Hij herinnert zich een incident op de luchthaven van Boedapest, waar hij als reisleider met leerlingen op stap was geweest. Het vliegpersoneel miste een aantal zogenaamde “life-(veiligheid) jackets”! Natuurlijk wist geen enkele leerling er iets van. Leo kreeg het desondanks boven water!!

Schoolreizen

En zo kwam het gesprek op zijn inzet als reisleider op de vele door hem uitgevoerde schoolreizen. Samen met inspirerende en bijzondere collega’s: hij noemt Theo Manders (die ging zelfs met een matrasje op de gang slapen om de leerlingen te belemmeren om over te lopen naar andere kamers), Peter van Walstijn en Theo Sikking. Op een reis naar Krakau hebben ze zelfs een leerling in de slaapcabine van de chauffeur de grens over gesmokkeld, omdat zij zijn paspoort in Den Bosch hadden achtergelaten! Maar ook fantastische verhalen over Barcelona, Madrid en Venetië. Leo benadrukte nogmaals dat een goed reisleidersteam onderling ook veel vertrouwen en plezier moest hebben. Ook de organisatie van de jaarlijkse personeelsdag werd o.a. door Leo opgepakt, samen met collega Jan Coenen. Op weg naar Brugge toverden zij uit de bagageruimte van de bus bij een koffiestop heerlijke Limburgse vlaaien. Tja, ze hadden te weinig budget en besloten zelf deze vlaaien mee te nemen. Overigens: het plotselinge overlijden van Jan Coenen was voor Leo een uitermate verdrietige aangelegenheid. Dat maakte op hem diepe indruk.

Herinneringen

Goede herinneringen bewaart Leo aan oud-collega’s en leerlingen. Hij noemt expliciet de conciërges Enrico van Rooy en receptionist Jaap Baks. Allemaal collega’s met een goede inborst. Ook nu nog heeft hij geregeld contact en ontmoetingen met de oud-collega’s van “zijn” kamer:

2016/2017 Frank Meertens, Ewald Degen, Yolanda Nauta,
Leo Bouman, Marianne van der Loo en Ramon Strik

Hij koestert wisselende herinneringen aan zes rectoren uit zijn loopbaan: Jan van Haperen, Ans Buys, Toine Veuger, Roel Scheepens, Jan van de Rijt en Jean Wiertz. Als afronding van ons bezoek komen we nog even terug op de diploma-uitreikingen van de Havo-afdeling. Dat was een waar feest, na de traditionele bijeenkomsten uit de jaren daarvoor. Eigen liedteksten, persoonlijke herinneringen aan de geslaagde kandidaten, begrijpelijke toespraken en de “keien” van Hans Swinkels.

Afsluiting

We zetten er een punt achter. We hadden nog uren kunnen doorgaan. Leo wil ter afsluiting nog toevoegen dat hij de vakgroep aardrijkskunde veel dank verschuldigd is voor de enorme waardering die hij altijd gekregen heeft als vakgroepvoorzitter. Nog elk jaar komt hij met deze collega’s minstens één keer bij elkaar om gezellig bij te kletsen over ‘ons Sint-Janslyceum ‘. Dit vastgelegd hebbende, verlaten we het landelijke gebied rondom Wamel met een groot aantal memorabele herinneringen aan een prachtig verleden. De zon schijnt nog steeds, letterlijk en figuurlijk.

Ans Buys en René Kok

@Nieuwsbrief 3, september 2026